a. Các loại mô hình trình diễn quy mô nhỏ cấp xã

- Mô hình máy sấy SH1- 200:

Gồm có 20 mô hình lắp đặt ở 20 xã ở Sơn La, đây là loại máy sấy đầu tư thấp, sấy các loại nông sản dạng hạt, dùng điện 1 pha với công suất 220W, nguồn nhiệt dùng than tổ ong, than đá hoặc củi, lõi ngô… thiết bị sấy được cung cấp bởi Viện Cơ điện và công nghệ sau thu hoạch. Kết cấu dạng hình trụ gọn nhẹ, dễ mang vác, lắp đặt, dễ thao tác vận hành, công suất của máy 250 – 280 kg/mẻ (thóc: 250 kg/mẻ, ngô: 280 kg/mẻ). Kết quả chạy thử ngô thương phẩm và qua thực tế vận hành sấy ở các xã cuối vụ ngô năm 2004 và vụ ngô 2005 cho thấy, máy sấy rất tốt, máy dễ di động, sử dụng đơn giản phù hợp với trình độ của nông dân giá thành sấy 60 – 80 đ/kg sản phẩm. Đặc biệt máy sấy đã giải quyết rất tốt việc sấy lúa vụ lúa chiêm xuân và đỗ tương trong mùa mưa 2005, khả năng ứng dụng nhân rộng mô hình trình diễn vào thực tế sản xuất ở các địa phương lớn. Điển hình là các mô hình máy sấy ở xã Chiềng Mung, Chiềng Chăn, Chiềng Lương – Mai Sơn; xã Chiềng Khoa – Mộc Châu; xã Mường Lựm- Yên Châu.

- Mô hình xi lô bảo quản ngô, thóc:

Gồm có 20 mô hình đã được lắp đặt, xi lô được chế tạo bằng tôn hoa, có kết cấu gân cứng, được chế tạo thành 4 khoanh, có cửa xả liệu, nắp đậy. Với kết cấu mẫu chế tạo xi lô có sức chứa 0,9 – 1 tấn ngô hạt, vốn đầu tư khoảng 800.000 đ, mô hình trình diễn chiếm ít diện tích và rất linh hoạt tùy theo khối lượng nông sản đưa vào bảo quản. Qua theo dõi đánh giá đối với ngô, thóc đã đủ tiêu chuẩn bảo quản trong thời gian 6 tháng chưa thấy nông sản hút ẩm trở lại, chưa xuất hiện mọt phá hoại, trong khi ngô bảo quản ở thùng gỗ hoặc bao tải bên cạnh đã bị mọt và chuột phá hoại với tỷ lệ khá nhiều. Kết cấu xi lô như mô hình trình diễn đang được nông dân chấp nhận và đánh giá cao, phù hợp với việc bảo quản nông sản dạng hạt ở các hộ gia đình có qui mô nhỏ và vừa, từ đó đã có gần 200 xi lô đã được các nông dân ở huyện Mộc Châu và Yên Châu tham gia tập huấn tự mua sắm để bảo quản nông sản.

- Mô hình lều bảo quản ngô bắp cải tiến:

Với kết cấu theo thiết kế lều có bề rộng nhỏ; có lưới xung quanh vách thoáng, đồng thời chiều dài của lều vuông góc với hướng gió chính trong năm; độ cao mặt sàn cao (0,9 – 1m); các cột có bố trí phễu chống chuột, do vậy trong điều kiện thời tiết không thuận lợi, ngô bắp có độ ẩm cao được bảo quản ngô trong lều phơi cải tiến đã cho kết quả tốt hơn so với lều bảo quản ngô kiểu cũ của nông dân. Với kết cấu trên và cách chọn hướng đặt lều đã được nông dân chấp nhận và có thể ứng dụng vào thực tiễn phù hợp với hộ qui mô nhỏ vùng sâu, vùng xa khi thu hoạch về không có điều kiện phơi để bảo quản.

- Mô hình máy tẽ ngô quay tay:

Gồm có 20 mô hình trên địa bàn 20 xã đã được bàn giao cho các hộ, đây là loại mô hình kỹ thuật phù hợp với quy mô hộ gia đình tiết kiệm công lao động, sử dụng tẽ ngô khô để sử dụng dần và đã được phổ biến rộng rãi trong nông dân ở Sơn La từ những năm trước. Loại mô hình này kết hợp với máy sấy SH1- 200 và xi lô bảo quản ngô, thóc có thể ứng dụng vào thực tiễn phù hợp với hộ quy mô vừa và nhỏ.

b. Các loại mô hình trình diễn quy mô vừa và lớn cấp tỉnh

- Mô hình trình diễn tẽ sấy ngô hoàn chỉnh qui mô vừa:

Hệ thống gồm 1 máy tẽ và làm sạch hạt năng suất 4 tấn/h, 1 máy sấy sàn phẳng năng suất 4 tấn/mẻ, 1 kho chứa 60 tấn với diện tích 40 m2, diện tích nhà xưởng rộng 30 m2 với tổng kinh phí đầu tư cho mô hình là 145 triệu đồng. Mô hình trình diễn được UBND huyện Thuận Châu lựa chọn và có quyết định giao cho nhóm hộ tại bản Liên Minh B xã Noong Lay tiếp nhận quản lý. Công trình nhà xưởng được thiết kế bởi Công ty Tư vấn khảo sát thiết kế công trình thủy lợi Sơn La và đã được Hợp phần xử lý sau thu hoạch chọn thầu theo đúng qui định, giao cho Công ty Cổ phần Xây dựng Chiềng Sinh-Sơn La xây lắp.

- Mô hình trình diễn tẽ sấy ngô hoàn chỉnh qui mô lớn:

Chương trình trang bị hoàn chỉnh hệ thống gồm: 1 máy bóc bẹ tẽ hạt và làm sạch hạt năng suất 2,5 tấn/h, 1 máy sấy sàn phẳng năng suất 12 tấn/mẻ, 1 kho chứa 180 tấn với diện tích 120m2, diện tích nhà xưởng rộng 60m2, với tổng kinh phí đầu tư là 347 triệu đồng. Mô hình trình diễn được UBND huyện Mai Sơn lựa chọn và có quyết định giao cho HTX chuyển đổi xã Cò Nòi tiếp nhận quản lý. Công trình nhà xưởng được thiết kế bởi Công ty Tư vấn khảo sát thiết kế công trình thủy lợi Sơn La và đã được Hợp phần xử lý sau thu hoạch chọn thầu theo đúng qui định, giao cho Công ty Cổ phần xây dựng.