Trong thời gian qua, hoạt động nuôi trồng thủy sản tự phát, trái phép tại Vũng Rô (Đông Hòa) diễn ra phức tạp. UBND tỉnh yêu cầu một số tổ chức, cá nhân nuôi trồng thủy sản trái phép tại đây đến hết vụ nuôi và phải kết thúc trước tháng 10/2013, tự tháo dỡ di chuyển lồng bè mà không yêu cầu bất kỳ một khoảng bồi thường nào.

NGHIÊM CẤM NHƯNG VẪN PHÁT SINH

Toàn bộ mặt nước khu vực Vũng Rô, xã Hòa Xuân Nam (Đông Hòa) rộng khoảng 1.640ha được quy hoạch cảng biển tổng hợp, chuyên dùng sản phẩm dầu và container, nên không quy hoạch nuôi trồng thủy sản. Tuy nhiên, trong thời gian qua, hoạt động nuôi trồng thủy sản tự phát, trái phép tại Vũng Rô đã phát triển và diễn ra ngày càng phức tạp. Để chấn chỉnh tình trạng nuôi trồng thủy sản trái phép ở đây, UBND tỉnh có nhiều văn bản chỉ đạo nhưng các ngành chức năng và UBND huyện Đông Hòa không triển khai thực hiện nghiêm túc nên để tình trạng nuôi cá, tôm hùm trái phép tại khu vực Vũng Rô tái diễn, trong đó có lao động người nước ngoài tham gia, làm ảnh hưởng đến tình hình an ninh chính trị, an ninh kinh tế trên địa bàn. Đến tháng 6/2012, UBND huyện Đông Hòa kiểm tra, thống kê có 345 chủ bè và 3 doanh nghiệp hoạt động nuôi trồng thủy sản tại Vũng Rô. Lúc này, UBND tỉnh cũng đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương liên quan tổ chức kiểm điểm trách nhiệm trong công tác quản lý nhà nước và thực hiện nhiệm vụ được giao. Trong đó, UBND tỉnh cho phép một số tổ chức, cá nhân nuôi thủy sản đến hết vụ nuôi và phải kết thúc trước tháng 10/2013, tự tháo dỡ di chuyển lồng bè để hoàn trả mặt nước cho cảng Vũng Rô mà không yêu cầu bất kỳ một khoản bồi thường nào. Nghiêm cấm các tổ chức, cá nhân thả lại vụ mới, mở rộng lồng bè hoặc đầu tư mới và cấm tất cả các hoạt động nuôi trồng thủy sản tại Vũng Rô sau tháng 10/2013.

Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, cuối năm 2012, Sở NN-PTNT phối hợp với UBND huyện Đông Hòa tiếp tục kiểm tra 3 doanh nghiệp nuôi trồng thủy sản tại Vũng Rô, đồng thời yêu cầu các doanh nghiệp này cam kết không thả nuôi mới và tự tháo dỡ lồng bè trước tháng 10/2013 theo chỉ đạo của UBND tỉnh. UBND huyện Đông Hòa đã có văn bản chỉ đạo giao trả mặt nước nuôi trồng thủy sản tại Vũng Rô, gửi thông báo trực tiếp cho hộ nuôi, đồng thời cùng với địa phương và Công an huyện kiểm tra, tuyên truyền, vận động người dân không thả nuôi và đóng mới lồng bè. UBND huyện Đông Hòa còn phối hợp với Sở TN-MT, Đồn Biên phòng Cửa khẩu cảng Vũng Rô tổ chức tuyên truyền, vận động các tổ chức, cá nhân nuôi trồng thủy sản trái phép kê khai và cam kết thực hiện đúng chỉ đạo của tỉnh. Ông Trần Văn Ngãi, Chủ tịch UBND xã Hòa Xuân Nam, cho biết: “Qua tuyên truyền, vận động đến nay đã có 128/346 chủ lồng bè đăng ký kê khai số lượng lồng bè nuôi thủy sản và ký cam kết sẽ di dời. Ngày 20/1/2013, tổ công tác kiểm tra của huyện Đông Hòa phối hợp với UBND xã kiểm tra lồng bè ông Lê Xuân Trường (thường trú huyện Đắk Min, Đắk Nông) đã phát hiện cơi nới thêm 135 ô lồng nhưng chưa thả giống. UBND huyện Đông Hòa đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Trường, yêu cầu ông tháo dỡ di dời dứt điểm 135 lồng làm mới ra khỏi khu vực Vũng Rô”.

KIÊN QUYẾT DI DỜI

Việc nuôi thủy sản tự phát, không có quy hoạch tại Vũng Rô khiến cho tình hình môi trường vùng nuôi ngày càng bị ô nhiễm nghiêm trọng, gây thiệt hại nặng cho nhiều người nuôi tôm, cá ở đây. Ông Phan Cư, người nuôi tôm hùm ở Vũng Rô, cho biết: “Mấy năm gần đây, tình trạng ô nhiễm vùng nuôi xảy ra rất nghiêm trọng do mật độ lồng bè quá dày nên dịch bệnh trên tôm hùm, cá mú cũng bùng phát khiến nhiều hộ nuôi trắng tay vì cá, tôm nuôi bị chết hàng loạt. Việc nghiêm cấm nuôi thủy sản tại Vũng Rô sau tháng 10/2013 khiến nhiều người nuôi gặp khó khăn. Để di dời mỗi bè đi nơi khác, người nuôi phải chi phí từ 40 - 50 triệu đồng, nhưng hiện nay không có nơi nào để đưa lồng bè đến và sẽ gặp trở ngại nếu địa phương đó không cho phép…”.

Mới đây, UBND huyện Đông Hòa phối hợp các ban ngành, đoàn thể của huyện và UBND xã Hòa Xuân Nam, Đồn Biên phòng Cửa khẩu cảng Vũng Rô tổ chức làm việc với các hộ nuôi trồng thủy sản trái phép tại Vũng Rô. Qua tổng hợp các ý kiến tiếp thu tại buổi họp của hơn 270 hộ nuôi thủy sản tại đây, có 4 nội dung đáng lưu ý: Thống nhất giải tỏa nhưng phải quy hoạch vùng nuôi tại Vũng Rô để cho các hộ dân tiếp tục phát triển nghề nuôi trồng thủy sản (chiếm 51%); Thống nhất giải tỏa nhưng phải đền bù thỏa đáng để hộ nuôi tìm việc làm mới và có tiền trả nợ (chiếm 42%); Di dời lồng bè những người không thuộc hộ khẩu tại Vũng Rô, đồng thời quy hoạch một vùng nuôi tại Vũng Rô để cho người dân địa phương tiếp tục phát triển nghề nuôi trồng thủy sản (chiếm 5%); Không thống nhất giải tỏa (chiếm 2%). Ông Đỗ Kim Đồng, Phó phòng NN-PTNT huyện Đông Hòa, cho biết: “Hiện tại ở khu vực nuôi thủy sản Vũng Rô có một khối lượng lớn lồng bè nên sẽ gặp khó khăn trong việc di dời, trong khi các hộ nuôi thủy sản tại đây không được bồi thường, hỗ trợ nên sẽ có hộ không tự giác chấp hành. Tuy nhiên, địa phương vẫn kiên trì vận động để bà con tự giác tháo dỡ lồng bè khi thu hoạch xong và di dời đến nơi nuôi trồng khác, nếu cần thiết sẽ áp dụng các biện pháp khác để thực hiện đúng chủ trương của tỉnh…”.