Giá gà công nghiệp bán dưới giá thành, giá heo hơi đang ở mức rất thấp, việc tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi đang gặp bế tắc khiến khoảng 6,5 triệu hộ chăn nuôi gia súc, gia cầm trên cả nước rơi vào tình cảnh khó khăn.

Đối mặt khó khăn

Cung vượt cầu ắt giá phải giảm, giá gà công nghiệp hiện chỉ còn 16 đến 17 ngàn đồng/kg; giá thành nuôi heo hiện khoảng 40 ngàn đến 41 ngàn đồng/kg, trong khi giá bán chỉ ở mức 37 ngàn đến 38 đồng/kg, thấp nhất trong khu vực Đông Nam Á.

Ông Nguyễn Văn Ngọc, hộ chăn nuôi gia cầm ở Đồng Nai nói: “Không chỉ có người chăn nuôi Đồng Nai đối mặt nguy cơ phá sản do giá bán ra dưới giá thành. Cần có giải pháp tháo gỡ giúp người chăn nuôi vượt qua khó khăn”.

Tại Hội nghị “Phát triển chăn nuôi khu vực các tỉnh phía nam giai đoạn 2013 – 2015” tại Đồng Nai ngày 22/5, Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi Nguyễn Xuân Dương nhìn nhận: “Sản phẩm gia cầm giá xuống thấp, xuống sâu, xuống lâu ở thời điểm này”.

Ông Dương cho biết thêm, giá bình quân của đa số các loại nguyên liệu đầu vào thức ăn chăn nuôi trong năm 2012 vẫn tăng. Khô dầu đậu tương tăng gần ba ngàn đồng so với năm 2011, ở mức giá khoảng 13.183 đồng/kg; bột cá tăng hơn sáu ngàn đồng/kg, ở mức giá 27.090 đồng/kg.

Theo Thứ trưởng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Vũ Văn Tám, khó khăn lớn nhất là “giá xuống thấp, dịch bệnh trên gia súc gia cầm, thị trường tiêu thụ khó khăn, thiếu vốn đầu tư mở rộng sản xuất”.

Các đại biểu nêu lên hàng loạt tồn tại: chăn nuôi nhỏ lẻ vẫn chiếm tỷ lệ cao ở khoảng 65% - 70% về đầu con và 55% - 60% về sản phẩm; năng suất, nhất là năng suất sinh sản thấp, giá thành cao; quản lý dịch bệnh và an toàn thực phẩm trong chăn nuôi bất cập; dịch bệnh nguy hiểm vẫn tiềm ẩn gây tâm lý lo ngại cho người chăn nuôi, người tiêu dùng và tăng chi phí thú y; chi phí nhập khẩu nguyên liệu thức ăn chăn nuôi nhiều (năm 2012 là 3,99 tỷ USD); giá thức ăn cao, chất lượng con giống chưa tốt, công tác thống kê và cập nhật số liệu về sản xuất còn chậm, thiếu chính xác...

Tái cơ cấu ngành chăn nuôi

Theo Cục Chăn nuôi, sản xuất chăn nuôi vẫn duy trì được mức tăng trưởng khá 5 - 6%/năm, đáp ứng cơ bản nhu cầu thịt, trứng cho tiêu dùng trong nước, tạo công ăn việc làm và thu nhập lớn cho một bộ phận lớn nông dân.

Sản lượng thịt heo của Việt Nam đứng thứ nhất vùng Đông Nam Á, chiếm hơn 42%; đứng thứ hai châu Á (sau Trung Quốc), chiếm hơn 5% và đứng thứ sáu trên thế giới, chiếm 2,28%.

Ông Nguyễn Thanh Sơn, Viện trưởng Viện Chăn nuôi đặt vấn đề “chăn nuôi ở nước ta đang đứng ở vị trí nào”. Theo ông Sơn, số lượng khá, sản lượng và hiệu quả trung bình, muốn hiệu quả và bền vững, ngành chăn nuôi phải xác định được vật nuôi nào là lợi thế quốc gia cũng như từng địa phương. Đồng thời định hướng tổ chức chuỗi chăn nuôi và hệ thống tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi.

Bà Nguyễn Thị Lệ Hồng, Tổng Giám đốc Tổng công ty công nghiệp thực phẩm Đồng Nai cho rằng Bộ phải thấy khó khăn ở chu kỳ tới là thiếu thực phẩm để có sự điều hành chỉ đạo bởi hiện nay dù có hỗ trợ lãi suất 0% thì người chăn nuôi cũng không dám đầu tư. Đồng thời, làm rõ giống chăn nuôi hiện đang nằm trong tay ai, trong khi người chăn nuôi “treo chuồng” thì các doanh nghiệp nước ngoài lại mở rộng đầu tư chăn nuôi.

Tái cấu trúc chăn nuôi để phát triển bền vững là việc phải làm của ngành chăn nuôi trong bối cảnh hiện nay, qua đó để tránh tình trạng “khủng khoảng thừa, khủng khoảng thiếu”.

Muốn vậy phải áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật theo hướng an toàn sinh học để tăng năng suất và hạ giá thành. Đây là con đường tất yếu.